Urządzenia sygnalizacyjne przeciwwybuchowe – sygnalizatory ATEX Ex do stref zagrożonych wybuchem

Urządzenia sygnalizacyjne przeciwwybuchowe to specjalizowana grupa aparatury stosowanej wszędzie tam, gdzie obecność atmosfer wybuchowych wyklucza użycie standardowych sygnalizatorów. Sygnalizatory ATEX Ex przeznaczone są do pracy w strefach zagrożonych wybuchem, w których mogą występować mieszaniny gazów, par cieczy lub pyłów z powietrzem. Odbiorcami tych produktów są przede wszystkim instalatorzy i projektanci systemów bezpieczeństwa w przemyśle chemicznym, petrochemicznym, gazowniczym, wydobywczym oraz spożywczym.

Zastosowanie i dobór

Sygnalizatory do stref zagrożonych wybuchem stosuje się jako elementy systemów alarmowych, sygnalizacji procesowej oraz ostrzegania o stanach awaryjnych w instalacjach przemysłowych. Kluczowym kryterium doboru jest klasyfikacja strefy zagrożenia wybuchem zgodnie z dyrektywą ATEX 2014/34/UE — strefa 0, 1 lub 2 dla gazów oraz 20, 21 lub 22 dla pyłów. Urządzenia sygnalizacyjne przeciwwybuchowe muszą posiadać oznaczenie Ex wraz z odpowiednią grupą urządzenia (I lub II), kategorią oraz typem ochrony przeciwwybuchowej, np. Ex d (obudowa ognioszczelna), Ex e (budowa wzmocniona) lub Ex ia/ib (iskrobezpieczeństwo). Przy wyborze należy uwzględnić również zakres temperatur pracy, stopień ochrony obudowy IP (najczęściej IP65 lub IP66/67), napięcie zasilania (24 V DC, 230 V AC), rodzaj sygnalizacji (optyczna, akustyczna lub kombinowana) oraz poziom ciśnienia akustycznego wyrażony w dB(A). Certyfikacja przez jednostkę notyfikowaną oraz deklaracja zgodności UE są dokumentami obowiązkowymi przy odbiorze instalacji w strefach Ex.

Sprawdź naszą ofertę

Urządzenia sygnalizacyjne przeciwwybuchowe stanowią wyspecjalizowany segment szerszej kategorii sygnalizatorów wizualnych i dźwiękowych, w której znajdziesz również aparaturę do zastosowań standardowych.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Czym różni się sygnalizator ATEX Ex od standardowego sygnalizatora przemysłowego?

Sygnalizator ATEX Ex posiada specjalną konstrukcję obudowy i/lub obwodów elektrycznych zapobiegającą zainicjowaniu wybuchu w atmosferze wybuchowej. Może to być obudowa ognioszczelna (Ex d), która wytrzymuje ciśnienie wewnętrznego wybuchu, lub obwód iskrobezpieczny (Ex i), ograniczający energię do poziomu niezdolnego do zapłonu. Standardowe sygnalizatory przemysłowe nie posiadają takich zabezpieczeń i nie mogą być stosowane w strefach zagrożonych wybuchem.

Jak prawidłowo dobrać kategorię urządzenia Ex do strefy zagrożenia?

Strefa 1 lub 21 wymaga urządzeń kategorii 2G lub 2D, natomiast strefa 2 lub 22 dopuszcza kategorię 3G lub 3D. Strefa 0 lub 20 wymaga kategorii 1G lub 1D — są to warunki najostrzejsze, wymagające zazwyczaj ochrony iskrobezpiecznej ia. Klasyfikację stref określa projektant instalacji na podstawie oceny ryzyka zgodnie z normami EN 60079-10-1 i EN 60079-10-2.

Czy sygnalizator Ex wymaga specjalnego montażu i odbioru?

Tak. Montaż urządzeń w strefach zagrożonych wybuchem powinien być wykonywany przez osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje, a instalacja podlega odbiorowi przez uprawnionego inspektora lub rzeczoznawcę. Wymagane jest zachowanie warunków montażu określonych przez producenta w dokumentacji Ex, w tym stosowanie odpowiednich dławików kablowych z certyfikatem ATEX oraz przestrzeganie maksymalnych parametrów obwodów zewnętrznych dla urządzeń iskrobezpiecznych.

Jakie parametry akustyczne są typowe dla sygnalizatorów do stref Ex?

Większość sygnalizatorów dźwiękowych do stref zagrożonych wybuchem osiąga poziom ciśnienia akustycznego w zakresie 90–120 dB(A) mierzony w odległości 1 m. W hałaśliwych środowiskach przemysłowych zaleca się stosowanie sygnalizatorów kombinowanych — optyczno-akustycznych.

Czy urządzenia sygnalizacyjne przeciwwybuchowe wymagają okresowych przeglądów?

Tak. Zgodnie z normą EN 60079-17 instalacje elektryczne w strefach zagrożonych wybuchem podlegają obowiązkowym przeglądom okresowym. Zakres i częstotliwość przeglądów zależy od kategorii instalacji i warunków środowiskowych. Podczas przeglądu sprawdza się m.in. integralność obudowy, stan dławików kablowych, czytelność oznaczeń Ex oraz poprawność działania sygnalizacji.