Kurtyny świetlne

Kurtyny świetlne — zabezpieczenie stref niebezpiecznych w automatyce przemysłowej

Kurtyny świetlne to optoelektroniczne urządzenia ochronne stosowane w maszynach i liniach produkcyjnych wszędzie tam, gdzie konieczne jest wykrycie obecności człowieka lub obiektu w strefie zagrożenia. Działają na zasadzie wielowiązkowego czujnika fotoelektrycznego — nadajnik emituje równoległe wiązki podczerwieni, a odbiornik monitoruje ich ciągłość. Przerwanie choćby jednej wiązki powoduje natychmiastowe zatrzymanie maszyny lub wyzwolenie sygnału bezpieczeństwa.

Zastosowanie i dobór

Kurtyny bezpieczeństwa znajdują zastosowanie przy prasach, wtryskarniach, robotach przemysłowych, taśmociągach oraz wszędzie tam, gdzie fizyczne osłony uniemożliwiają ergonomiczną obsługę stanowiska. Przy doborze kluczowe są: wysokość strefy ochronnej (zakres od kilkudziesięciu centymetrów do ponad dwóch metrów), rozdzielczość wiązek (14 mm dla ochrony palców, 30 mm dla dłoni, 90 mm dla całego ciała), zasięg działania oraz kategoria bezpieczeństwa zgodna z normą EN ISO 13849-1 i EN 62061. Urządzenia klasy Safety Integrity Level SIL 2 lub SIL 3 oraz Performance Level PLd/PLe są wymagane w aplikacjach o podwyższonym ryzyku. Warto zwrócić uwagę na odporność na zakłócenia świetlne, czas reakcji (typowo poniżej 10 ms) oraz dostępność funkcji mutingu i blankingu, które pozwalają na selektywne wyłączenie wybranych wiązek podczas transportu materiału przez strefę ochronną. Pomocny przy uruchomieniu jest wskaźnik laserowy do kurtyn bezpieczeństwa, umożliwiający precyzyjne wyrównanie osi optycznej nadajnika i odbiornika bez konieczności użycia dodatkowych przyrządów pomiarowych.

Powiązane kategorie

Kurtyny świetlne stanowią część szerokiej grupy czujników elektrycznych i pneumatycznych, w której znajdziesz również indukcyjne, pojemnościowe i ultradźwiękowe czujniki obecności. Całość asortymentu z zakresu automatyki i zabezpieczeń maszynowych dostępna jest w dziale aparatury modułowej i przemysłowej na sklep.ke.pl.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Jaka rozdzielczość kurtyny świetlnej jest wymagana do ochrony palców operatora?

Zgodnie z normą EN ISO 13855 do wykrycia palca wymagana jest rozdzielczość 14 mm. Rozdzielczość 30 mm wystarcza do ochrony dłoni, natomiast 90 mm stosuje się przy detekcji kończyn lub całego ciała. Dobór rozdzielczości bezpośrednio wpływa na wymaganą odległość bezpieczną między kurtyną a strefą zagrożenia.

Czym różni się kurtyna bezpieczeństwa od zwykłego czujnika fotoelektrycznego?

Standardowy czujnik fotoelektryczny to urządzenie jednowiązkowe, przeznaczone do detekcji obiektów, bez certyfikacji bezpieczeństwa funkcjonalnego. Kurtyna bezpieczeństwa to wielowiązkowy system z redundantną elektroniką, certyfikowany zgodnie z normami SIL i PL, posiadający wyjścia bezpieczeństwa OSSD i zdolny do pracy w obwodach zatrzymania awaryjnego kategorii 0 lub 1.

Do czego służy funkcja mutingu i czy każda kurtyna ją obsługuje?

Muting to czasowe, automatyczne zawieszenie funkcji ochronnej kurtyny — np. podczas przejazdu palety przez strefę ochronną. Funkcja ta wymaga dodatkowych czujników mutingu i jest dostępna wyłącznie w modelach wyposażonych w odpowiedni moduł sterujący. Nie każda kurtyna obsługuje muting natywnie — część wymaga zewnętrznego modułu bezpieczeństwa.

Jak prawidłowo wyrównać oś optyczną kurtyny świetlnej?

Precyzyjne ustawienie nadajnika względem odbiornika jest krytyczne dla niezawodności działania. Wskaźnik laserowy do kurtyn bezpieczeństwa znacząco ułatwia ten proces — pozwala zwizualizować oś optyczną i skrócić czas uruchomienia, szczególnie przy dużych odległościach roboczych lub utrudnionym dostępie do stanowiska. Wiele producentów oferuje wskaźniki dedykowane do konkretnych serii urządzeń.

Czy kurtyna świetlna wymaga okresowej kalibracji lub certyfikacji?

Kurtyny bezpieczeństwa nie wymagają kalibracji w tradycyjnym sensie, jednak zgodnie z dyrektywą maszynową 2006/42/WE oraz normą EN ISO 13849-1 instalacja powinna być poddawana regularnym przeglądom funkcjonalnym. Częstotliwość przeglądów określa ocena ryzyka maszyny. Dokumentacja techniczna i deklaracja zgodności CE producenta są obowiązkowe przy odbiorze instalacji.