Kurtyny bezpieczeństwa — optoelektroniczne bariery do ochrony stref niebezpiecznych

Kurtyny bezpieczeństwa (bariery optoelektroniczne, kurtyny świetlne) to optyczne systemy bezpieczeństwa składające się z nadajnika i odbiornika wiązek podczerwonych, tworzące niewidoczną "kurtynę" z wielu równoległych wiązek świetlnych. Przerwanie choćby jednej wiązki przez rękę, ciało lub narzędzie operatora natychmiast wyzwala sygnał bezpieczeństwa, inicjując zatrzymanie maszyny. Kurtyny bezpieczeństwa są najszerzej stosowanym bezkontaktowym urządzeniem ochrony stref niebezpiecznych przy maszynach.

Zastosowanie i dobór

Kurtyny bezpieczeństwa dobiera się na podstawie wymaganej rozdzielczości (minimalnej średnicy obiektu wykrywanego): 14 mm dla ochrony palców, 30 mm dla dłoni i nadgarstka, 40–90 mm dla ochrony kończyn. Zasięg kurtyny (odległość nadajnik–odbiornik) musi pokrywać chronioną szerokość wejścia do strefy niebezpiecznej — dostępne są wersje o zasięgu od 0,2 m do 20 m. Wysokość aktywna (chroniona) musi obejmować cały otwór dostępu. Kurtyny do zastosowań bezpieczeństwa muszą posiadać certyfikat PL d lub PL e (kategoria 4) zgodny z EN ISO 13849-1 i EN 62061 SIL 2 lub SIL 3. Przy doborze kluczowe jest obliczenie minimalnej odległości bezpieczeństwa wg EN ISO 13857 — kurtyna musi być umieszczona tak daleko od strefy niebezpiecznej, żeby maszyna zatrzymała się zanim ręka operatora do niej dotrze. W ofercie sklep.ke.pl dostępne są kurtyny bezpieczeństwa w rozdzielczościach 14 mm, 30 mm i 40 mm, certyfikowane do PL e / SIL 3.

Powiązane kategorie

Kurtyny bezpieczeństwa są kluczowym elementem kategorii urządzeń i systemów bezpieczeństwa maszynowego SAFETY na sklep.ke.pl. Wymagają podłączenia do przekaźnika lub modułu bezpieczeństwa nadzorującego sygnały OSSD kurtyny — dostępnych w tej samej kategorii.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Jak obliczyć minimalną odległość bezpieczeństwa dla kurtyny ochrony palców (14 mm)?

Minimalna odległość bezpieczeństwa S obliczana jest ze wzoru wg EN ISO 13857: S = K × (Tst + Tr), gdzie K = 2000 mm/s (prędkość zbliżania ręki), Tst to czas zatrzymania maszyny od sygnału stop do pełnego zatrzymania napędu, Tr to czas reakcji kurtyny i przekaźnika bezpieczeństwa. Dla typowej kurtyny 14 mm z przekaźnikiem (Tr = 15 ms) i maszyny zatrzymującej się w 200 ms: S = 2000 × (0,200 + 0,015) = 430 mm. Odległość musi być zaokrąglona w górę i uwzględniać ewentualne tolerancje montażowe.

Co to są wyjścia OSSD kurtyny bezpieczeństwa?

OSSD (Output Signal Switching Device) to para wyjść półprzewodnikowych kurtyny bezpieczeństwa — OSSD1 i OSSD2 — które w stanie normalnym (strefa wolna) są w stanie HIGH (+24 V DC) i przechodzą w stan LOW (0 V) przy przerwaniu wiązki lub wykryciu uszkodzenia. Oba wyjścia OSSD są monitorowane krzyżowo przez kurtynę pod kątem jednoczesności stanu — różny stan obu OSSD wskazuje na uszkodzenie i wymusza stan bezpieczny. Przekaźnik bezpieczeństwa musi obsługiwać wejścia OSSD i weryfikować ich poprawność.

Czy kurtyna bezpieczeństwa może pracować z funkcją blanking (wyciszenia)?

Tak — funkcja blanking (stałe lub pływające wyciszenie) pozwala na zignorowanie przez kurtynę jednej lub więcej zdefiniowanych wiązek, przez które przechodzi stały element (np. uchwyt narzędzia, prowadnica) bez wyzwalania zatrzymania. Kurtyny z funkcją blanking wymagają konfiguracji przez producenta lub oprogramowanie, a użycie blanking musi być uwzględnione w ocenie ryzyka maszyny — może obniżyć osiągalny PL jeżeli wyciszony obszar stwarza dostęp do strefy niebezpiecznej.